Het nieuwe werken is bezig aan een opmars. Ondernemers moeten er iets mee, maar wat? In alle euforie lijkt het of er alleen maar argumenten vóór zijn. Maar HNW kent serieuze voetangels. 

In een goed sprookje wordt het ­veelkoppig monster verslagen, de jonkvrouw bevrijd en rijdt de ­ridder met haar weg richting ­ondergaande zon. Het nieuwe werken is zo’n sprookje – een ­typisch Nederlands ­sprookje nog wel. De nare koppen van het monster die worden afgehakt, zijn de files, lange kantooruren en stress. In het tijdperk van het nieuwe werken behoort dat ­allemaal tot het ­verleden. En we leven nog lang en ­gelukkig.

Nieuwe werken tegen de file

Het is haast verbluffend hoe we het met onszelf eens zijn. Het nieuwe werken heeft alleen maar voorstanders, zo lijkt het. De werknemers willen het: ze krijgen meer vrijheid om hun tijd in te delen. De ­werkgevers willen het: ze besparen op de kantoorkosten. En ook de overheid wil het: flexibelere werktijden zijn een ­probaat middel om geldverslindende files tegen te gaan. Geen wonder dus dat HNW in hoog ­tempo om zich heen grijpt. Bij negen op de tien grote bedrijven gebeurt het al, schreef het CBS vorig jaar. Kleinere ­bedrijven (tot 50 werknemers) lopen nog achter, maar ook daarvan zou 43 procent inmiddels ‘om’ zijn. In recent onderzoek van TNS Nipo gaf 85 procent van de ­respondenten te kennen flexibel werken een goede zaak te vinden. Uit ­internationale studies blijkt ons land zelfs koploper in de wereld te zijn.

Sprookje verstoord

Het is niet moeilijk rapporten te vinden waarin de voordelen van het nieuwe werken worden opgesomd. Kennis­werkers ervaren meer tevredenheid, een betere balans tussen werk en privé en een ­hogere productiviteit, zo concludeerde Rotterdam School of Management afgelopen najaar. Wie beter kijkt, ziet dat het onderzoek werd uitgevoerd in ­opdracht van Microsoft. Iets wat geldt voor veel van de beschikbare studies: stuk voor stuk gefinancierd door belanghebbenden, bedrijven die software, hardware of diensten leveren om HNW mogelijk te maken. Is er wat mis mee, als het onderzoek door, of bij, een ict-bedrijf wordt gedaan? In principe niet, maar de kans bestaat dat de ­voordelen meer worden belicht dan de nadelen. Terwijl de bewijzen dat er bij HNW echt minder ziekmeldingen zijn, of dat er 40 procent meer productiviteit is, zoals soms wordt beweerd, op zijn minst ­discutabel zijn. In de algehele euforie lijkt weinig plaats voor kritische geluiden. Het sprookje mag niet worden verstoord.

Wie het nieuwe werken succesvol wil invoeren, moet de bezwaren serieus nemen in plaats van negeren. Hieronder zetten we 10 hardnekkige ­mythes op een rij.