Hoe Agendia borstkankertests vermarkt

pionieren | 06 sep 2012 | Bas van Essen |
Borstkanker

Miljoenen mensen hebben chemotherapie ondergaan, terwijl deze behandeling in veel gevallen geen effect sorteert. Gelukkig schat een Nederlands bedrijf inmiddels secuur in of zo'n kuur überhaupt gewenst is. "We vertegenwoordigen een nieuwe generatie biomedische startups, met een eigen businessmodel", zegt Bastiaan van der Baan van Agendia.

Met een geslaagde ophaalronde van vijftig miljoen euro (zie kader) vormde Agendia, dat uitzaaiingsrisico's van tumoren kan meten, afgelopen mei een mooie voorbode van een internationale trend die Kempen&Co sinds kort signaleert: na het spektakel rond de overname van Crucell in 2011, zal er volgens de zakenbank een grote golf aan acquisities en fusies in de biotechindustrie ontstaan. Die golf zou de als risicovol beschouwde industrie ook bij investeerders in een aanzienlijk positiever daglicht zetten. Resultaat: meer geldinjecties.

50 miljoen euro groeigeld voor Agendia

Agendia bracht eind mei naar buiten dat het 50 miljoen euro groeikapitaal heeft opgehaald. De opvallendste en grootste geldschieter is een farmacieconcern uit Zwitserland, genaamd Debiopharm Group. Een andere naam die sinds mei aan Agendia is verbonden, is Korys, een investeringsvehikel van de Belgische familie Colruyt.

Eerder was al 75 miljoen euro in het bedrijf geïnvesteerd. Vóór de laatste ronde waren dit de machtsverhoudingen binnen de board roam van Agendia: Van Herk (29 procent), ING Corporate Investments (16 procent), Gilde Healthcare (14 procent), Breedinvest/Familie Blokker (9 procent), Stichting Fondsen NKI, plus een resterend percentage voor de oprichters en directie.

"Ik kan niets kwijt over de totstandkoming van de deals, maar het feit dat Gertjan van der Baan directeur van de Van Herk Groep is, zegt natuurlijk wel iets over de band met één van onze investeerders", zegt Bastiaan van der Baan, die samen met mede-oprichter René Bernards een van de zeven directiestoelen inneemt.

Dat is goed nieuws voor de zorg. Toch scheelde het weinig of Agenda had dit jaar voor zijn bestaan moeten vrezen. Een wrange gewaarwording, aangezien het bedrijf het bestaan van veel kankerpatiënten een stuk draaglijker kan maken. In 2011 moest de A'damse onderneming een beursgang, waarmee het 75 miljoen euro wilde ophalen, op het laatste moment afblazen. Reden was de onrust op de financiële markt. De consequentie was dat het in 2011 met 11,7 miljoen euro in kas verder moest werken, niet veel als je bedenkt dat het in 2010 een verlies leed van 16,5 miljoen euro.

"We hebben onze groeiambities in de ijskast moeten zetten", vertelt Bas van der Baan, die tot juli de sales bij het bedrijf leidde en nu VP Clinical Affairs is bij de Californische vestiging van Agendia. "Het geld was broodnodig om uit te kunnen breiden in de Verenigde Staten, een markt waar je niet omheen kunt als je het wil maken in deze industrie. En het ontbrak aan geld om een darmkankertest te kunnen lanceren." Het uitgestelde groeiplan had een drukkend effect op de inkomsten: het exacte bedrag is niet bekend, maar toen Agendia in juni 2011 zijn beursbestijging introk, heeft het dat jaar de omzet van 4,7 miljoen euro van 2010 niet ver kunnen overstijgen. Van der Baan: “Ik zeg niet hoeveel, want we zijn een private onderneming gebleven, maar de omzet steeg wel.”

Bijzondere business

Dat het in 2003 opgerichte Agendia nog lang om geld verlegen zat, lag zeker niet aan de omzetpotentie van het bedrijf. En dat mag een verrassing heten. Het feit dat het bedrijf überhaupt al omzet draait, is namelijk ongewoon voor biomedische startups. Waar de meeste van de bedrijfjes na tien jaar incubatietijd nog verlieslatend zijn, en daarom dus voor lange tijd als startup te boek blijven staan, noteerde Agendia vijf jaar na zijn oprichting al een omzet van 470.000 euro. Van der Baan: "Als wij ergens in de VS een verkoopkantoor openen, hebben we in een week klanten binnengehaald. Aan de behoefte aan onze dienst ligt het niet. Dat is ook te danken aan onze Amerikaanse concurrent, Genomic Health, die enorm veel geld betaald heeft om betere diagnostiek voor borstkanker bekend te maken onder de lokale artsen."

Agendia's businessmodel bestaat als één van de eersten in de wereld uit een diagnostische service, ontstaan door een ontdekking van twee onderzoekers van het Nederlands Kankerinstituut (NKI), Laura van 't Veer en René Bernards. Zij stelden in 2001 dat je met de genetische gegevens van de tumor van iemand die aan kanker lijdt, kan herleiden of die een laag- of hoogrisico patiënt is en dus wel of geen chemokuur behoeft. "We maakten de hypothese door bevindingen die in Nature gepubliceerd stonden", vertelt Bernards. "We waren op dat moment zo’n beetje de enigen die erin geloofden." Toen de hypothese bleek te kloppen, richtte het duo in 2003 met twee medewerkers en ceo Bernhard Sixt het bedrijf op. Bernards: "Die stap was noodzakelijk. Het was de enige manier om de service ook aan patiënten aan te kunnen bieden."

Agendia ontwikkelde vervolgens een verkoopmodel dat niet zoals een zwangerschaptest bij de drogisterijen plaats kan vinden. Het levert testkitjes aan artsen, die ze gebruiken om een stukje tumorweefsel naar Agendia te sturen. Daar wordt de test uitgevoerd. Agendia, dat nu zowel in Amsterdam als in het Amerikaanse Irvine (nabij LA) is gevestigd, stuurt de resultaten naar de arts. "Om ervoor te zorgen dat patiënten niet opdraaien voor de testkosten, sluiten we partnerships met verzekeraars", zegt Van der Baan, die een half jaar later als business developer bij het team werd gevoegd. In Nederland sloot het bedrijf al in 2010 een samenwerking met Achmea die standaard Agendia vergoedt. Van der Baan: "Daarmee waren ze de eersten in Nederland (De Friesland en ONVZ vergoeden de zogenaamde Mammaprint inmiddels ook, red.)."

Nieuwe generatie

Bernards (foto rechts) zegt dat Agendia een voorbeeld vormt voor een nieuwe generatie biomedische startups, die kanker- en aidspatiënten een persoonlijke behandeling kunnen gaan bieden. "Agendia is alleen maar het topje van de ijsberg." Momenteel denkt de medische industrie volgens hem nog te veel vanuit een 'one size fits all'-oplossing. "Patiënten krijgen vaak een chemokuur, zonder dat duidelijk is of de persoon in kwestie dat wel nodig heeft. En dat terwijl kanker een hartstikke heterogene ziekte is. Elk geval is uniek."

De kans dat zijn voorspelling uitkomt, is volgens Bernards groot. "Momenteel wordt er in de wereld jaarlijks 49 miljard dollar aan kankergeneesmiddelen uitgegeven. Driekwart van de behandelingen blijkt echter ineffectief te zijn. Dat is dus 37 miljard dollar weggegooid geld. Als je Agendia inzet, wordt dat percentage aanzienlijk teruggebracht. Verzekeraars kunnen op een bierviltje dus uitrekenen hoeveel geld ze kunnen besparen. Sommigen van hen moeten daarvoor alleen flink in hun ogen wrijven." Van der Baan valt hem bij: "De belangrijkste waakhond in onze sector (De Food- and Drug Administration (FDA), red.) is heel sterk van mening dat de oncologie beter moet kunnen presteren. Op basis van de resultaten die wij als Agendia kunnen afleveren, verwacht men dat de kosten worden teruggebracht."

1 | 2 | volgende pagina »

Gerelateerde artikelen:


Meer over pionieren:


Bas van Essen

door Bas van Essen

Bekijk profiel

 

reacties

(0)
reageer op dit artikel


 

 
Volg Sprout

 
Volg Sprout