Toiletpapier maar dan duurzaam

04/16/2014 - 18:17
Papierfabrikant Van Houtum in het Limburgse Swalmen is al jaren een van de duurzaamste bedrijven van Nederland. Wat dat heeft opgeleverd, weet conceptmanager mvo Nick op den Buijsch als geen ander.

Nick op den Buijsch was een van de sprekers op Groen Succes Live! Wil je ook een bijeenkomst bijwonen? Meld je gratis aan voor de sessie van 25 juni aanstaande 
Eerst meer weten? Download het gratis boekje Groen Succes!
"Sinds juli 2010 verkopen wij het vooralsnog enige cradle to cradle gecertificeerde toiletpapier ter wereld: Satino Black. We hebben het in de marketing met opzet géén groene uitstraling gegeven, maar trendy neergezet. Hip zo je wilt. Het papier is – anders dan traditioneel gerecycled papier - spierwit, en het assortiment (o.a. zeepdispensers, red.) dat we erbij leveren heeft een fraai design. Desalniettemin is Satino Black het meest milieuvriendelijke toiletpapier ter wereld. Wij hebben in een kleine drie jaar samen met onderzoekers van het EPEA-instituut in Duitsland alle dertig chemicaliën die je normaliter gebruikt bij de productie van toiletpapier weten te vervangen door natuurlijke en biologisch afbreekbare stoffen. Daarnaast wordt het papier CO2-neutaal geproduceerd. We verkopen het in het b2b-kanaal aan grote klanten als Heineken en BNP Paribas in België, maar ook Greenpeace en overheden, die dit papier onderdeel maken van hun mvo-strategie. In de anderhalf jaar sinds de introductie is de omzet die we ermee halen verdrievoudigd. Op dit moment maakt Satino Black nog geen tien procent van onze totale omzet uit, maar over drie tot vijf jaar verwachten we dat dat minimaal een kwart zal zijn.

Zonder waterrecycling heb je voor de productie van een toiletrol vijftien liter water nodig. Dat hebben wij terug weten te brengen naar een halve liter per rol. 

Je zou kunnen zeggen dat Satino Black een logisch vervolg is op de duurzame bedrijfsvoering waar wij al jaren mee bezig zijn. Ons bedrijf is 76 jaar oud en met name de people-kant van duurzaamheid zat er al vroeg in. De oprichters hadden veel oog voor hun sociaal kapitaal, met veel aandacht voor de veiligheid en ontwikkeling van hun eigen mensen.

Hoog rendement

Pas halverwege de jaren tachtig is het denken over het milieu erbij gekomen. Het was de tijd van de zure regen. Dat was de aanleiding in ons bedrijf om onze papierproductie te gaan bestuderen vanuit milieuoogpunt. Dat bestaat uit vier componenten: de grondstof papierpulp, de factor energie, de factor water en de factor afval.
Wat betreft de grondstof kunnen we kort zijn: Van Houtum gebruikt al 45 jaar honderd procent gerecycled papier. Als het bij ons binnen komt, gaat het eerst naar de verpulper - een flinke energievreter - waar het gemengd wordt met water. Daar begint ook het proces van schoonwassen en het verwijderen van te korte papiervezels en vuil - inkt, nietjes, plakband. Vervolgens gaat de schone grondstof naar de papiermachine, de grootste energieslurper van allemaal. Om je een idee te geven: wat daarin gaat, is voor 99,7 procent water en 0,3 procent papiervezel. Dat water laten we binnen twee seconden verdampen. Daar is een gigantische hoeveelheid energie mee gemoeid. Om die enorme energieconsumptie goedkoper, maar ook milieuvriendelijker te maken, zijn we zo’n twaalf jaar geleden een eigen energiecentrale met warmtekrachtkoppeling gaan bouwen, met een capaciteit van 4,2 megawatt. Het mooie van die centrale is dat we door het afvangen van de hitte die vrijkomt een rendement weten te behalen van boven de tachtig procent, waar vijftig procent normaal is voor energiemaatschappijen.
In die centrale verstoken we veertien miljoen kubieke meter gas per jaar, gelijk aan het verbruik van zevenduizend huishoudens. Inmiddels is een miljoen kubieke meter daarvan groen gas. Met die centrale hebben we twintig procent - 28.000 ton - minder CO2-uitstoot. We werken aan honderd procent groen gas. Als we dat gerealiseerd hebben, zullen we CO2-neutraal zijn.

Waterrecycling

Het water dat we gebruiken, halen we uit het naburige riviertje de Swalm. Ook water hebben we veel nodig, maar we hebben op ons fabrieksterrein een zeer geavanceerde waterzuiveringsinstallatie, waarmee we steeds na een processtap het gebruikte water zuiveren en weer terugbrengen in het productieproces. Zonder waterrecycling heb je voor de productie van een toiletrol vijftien liter water nodig. Dat hebben wij terug weten te brengen naar een halve liter per rol. Sinds jaar en dag ligt op ons terrein een berg afval van te korte papiervezels, inkten en vulstoffen, die vrijkomen tijdens de grondstofvoorbereiding. Die berg - zo’n vijftien ton per jaar – werd tot drie jaar geleden verbrand voor de winningvan groene energie. Maar een medewerker wilde enkele jaren geleden eens onderzoeken of er niet meer mee mogelijk was. Hij vroeg onze buren van verpakkingsfabrikant Smurfit Kappa of die er niet wat mee konden. En wat bleek: er kon karton van gemaakt worden met zeer goede eigenschappen. Dat karton is nu het verpakkingsmateriaal voor Satino Black - voor ons weer een flinke bezuinigingspost.

Om die enorme energieconsumptie goedkoper, maar ook milieuvriendelijker te maken, zijn we zo’n twaalf jaar geleden een eigen energiecentrale met warmtekrachtkoppeling gaan bouwen 

Onze mensen vinden het prachtig. Er was hier al een grote loyaliteit naar het bedrijf, maar daar is trots bij gekomen. De betrokkenheid is enorm. Dat merken we bijvoorbeeld in ons ziekteverzuim van drie procent, maar ook in de hoeveelheid bedrijfsongevallen die verzuim tot gevolg hebben. Tien jaar geleden waren dat er nog zestien per jaar; de laatste vier jaar gemiddeld minder dan één. Dat is niet alleen een klinkend resultaat voor de p van people, maar ook voor die van profit.”