De keerzijde van de goede werk-privébalans in Nederland

Netwerk

Nederland kent de beste werk-privébalans, maar die heeft een keerzijde, schrijft cultuur-expert Saskia Maarse. ‘Door de hang naar vrijheid en gelijkheid zien we de klant eerder als gelijke dan als koning.’ 

Uit nieuw onderzoek van de OESO (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling) blijkt dat Nederland de beste balans tussen werk en privé heeft van alle 38 lidstaten. Het positieve daaraan is dat die balans goed is voor de gezondheid en vaak als prettig wordt ervaren door mensen uit andere landen. Helaas heeft deze mentaliteit ook een keerzijde.

Nederlanders hebben de neiging minder uren te werken en meer tijd te besteden aan vrijetijdsactiviteiten, slapen en ontspannen. Volgens de Better Life Index van de OESO werkt slechts 0,4 procent van de werknemers in Nederland meer dan 50 uur per week. Ter vergelijking: de VS eindigt op de 27ste plaats als het gaat om een goede werk-privébalans, omdat 11,1 procent van de Amerikaanse werknemers heel lange werkweken maakt.

Feminien vs. masculien

De Masculiniteitsindex van Hofstede laat zien dat Nederland een van de meest feminiene maatschappijen ter wereld is. Feminiene landen streven naar een welvaartsmaatschappij: levenskwaliteit is belangrijk, bescheidenheid en middelmaat zijn de norm en inwoners werken om te leven.

Masculiene landen zoals Amerika streven daarentegen naar een prestatiemaatschappij: uitdaging, salaris en promotie zijn belangrijk, de beste leerling is de norm en inwoners leven om te werken.

Verademing

De goede werk-privébalans in Nederland – in combinatie met het feminiene karakter en het feit dat status en hiërarchie minder belangrijk zijn – wordt regelmatig als prettig ervaren door andere culturen. Zo sprak ik een Marokkaanse man die hier tijdelijk voor een Nederlands bedrijf kwam werken. Hij vond het een verademing dat een mooie auto of een groot huis bezitten in Nederland minder relevant is.

“Het eerste wat ik heb gekocht, is een fiets,” vertelde hij me. Ook de Portugese Andreia valt de Nederlandse feminiene cultuur op: “Bij de eerste zonnestralen stromen de terrasjes vol. Nederlanders laten makkelijker hun werk even liggen of gaan eerder naar huis om iets leuks te doen.”

Servicegerichtheid

Tegelijkertijd hebben de drie bovengenoemde eigenschappen een keerzijde. Zo is het – volgens veel mensen uit andere landen – regelmatig slecht gesteld met de Nederlandse servicegerichtheid. Door de hang naar vrijheid en gelijkheid zien we de klant eerder als gelijke dan als koning. Nederlanders willen de klant best tegemoetkomen bij klachten, maar trekken sneller grenzen.

Het verschil in servicegerichtheid was één van de dingen die de Amerikaanse Lisa opviel toen ze jaren geleden naar Nederland kwam: “Toen ik voor het eerst een restaurant bezocht, kon ik de reactie van het meisje dat ik wenkte gewoon niet geloven. Ze zei letterlijk: ‘Zie je niet dat ik bezig ben?’ ”

Solliciteren

Onwetendheid over dit soort cultuurverschillen kan leiden tot misverstanden. Ook bij sollicitaties. Nederlanders kunnen door de bovengenoemde hoge scores in de genoemde onderzoeken (werk-privébalans en femininiteit) kansen in het buitenland mislopen omdat ze te bescheiden overkomen.

Tegelijkertijd kunnen bijvoorbeeld Amerikanen tijdens een sollicitatie in Nederland flink hun neus stoten op het moment dat ze gaan ‘opscheppen’ over wat ze allemaal aan vaardigheden in huis hebben. Jezelf op de borst slaan is in Nederland not done, terwijl je in Amerika juist op een voetstuk wordt geplaatst als je goed presteert.

Doe onderzoek

Ieder land wordt gekenmerkt door verschillende levensstandaarden, normen en waarden. Zowel in de zakelijke omgeving als in de privésfeer. Ga je in een internationale of interculturele omgeving werken of ben je op zoek naar een baan in het buitenland? Doe dan op voorhand onderzoek naar de verschillen én overeenkomsten in de visies op werk en werknemers.

Zo ben je beter voorbereid op andere opvattingen, creëer je realistischere verwachtingen en kom je minder snel voor verrassingen te staan.

Saskia Maarse schrijft, blogt en geeft lezingen en workshops over de Nederlandse (zakelijke) cultuur, cultuurverschillen en cultural awareness. Tevens is ze auteur van 'Tutti frutti' en 'Onder de zeespiegel - samenwerken en samen leven met Nederlanders'.

Elke ochtend...

X
het belangrijkste ondernemernieuws in jouw mailbox? Gegarandeerd Sprout-stijl!