Japanse mode-ondernemer doet eigen experiment met basisinkomen

Yusaku Maezawa

De Japanse miljardair Yusaku Maezawa verloot ruim 8 miljoen euro onder duizend van zijn Twitter-volgers. Hij wil weten of zij gelukkiger worden van gratis geld.

Hadden we nou maar de Japanse mode-ondernemer Yusaku Maezawa op Twitter gevolgd en op 1 januari geretweet, dan waren we nu misschien ruim 8.000 dollar rijker geweest. De miljardair achter Japans grootste online mode-retailer Zozotown verlootte namelijk 1 miljard yen (8,28 miljoen euro) onder duizend van zijn nagenoeg 7 miljoen Twitter-volgers. Om mee te dingen, moest je hem op Nieuwjaarsdag retweeten. Iedere winnaar kreeg 1 miljoen yen, omgerekend een kleine 8.300 euro.

De ondernemer, die er een video over postte op YouTube, stelt dat hij dit als “sociaal experiment” doet, om te achterhalen wat het effect is van het weggeven van kapitaal op het ervaren geluk van de ontvangers.

Basisinkomen

Maezawa linkt zijn experiment aan het idee van het basisinkomen, waarbij burgers op onvoorwaardelijke basis iedere maand een som geld op de rekening krijgen gestort van de overheid. Alle overige toeslagen en uitkeringen komen daarbij te vervallen. De maandelijkse opzet van het basisinkomen verschilt overigens wel met de werkwijze van Maezawa, die niet elke maand, maar één keer een bedrag uitkeert aan zijn volgers. Dit bedrag is wel zo hoog dat velen er een paar maanden mee vooruit kunnen.

Volgens voorstanders zou het idee van een basisinkomen leiden tot broodnodige nivellering in tijden van groeiende vermogensongelijkheid .Bovendien zou het burgers beschermen tegen een arm leven, omdat automatiseringen steeds meer arbeidsplekken zouden schrappen. Tegenstanders zien er vooral het ideale ingrediënt in voor een libertarische nachtmerrie, waarbij big tech machteriger wordt en burgers hun maatschappelijk nut verliezen.

Silicon Valley

In de speeltuin van ‘big tech’ – Silicon Valley – is men in ieder geval gecharmeerd van het idee van het basisinkomen. Zowel Facebook-oprichter Mark Zuckerberg als Tesla-man Elon Musk denken dat mensen er innovatiever door worden. Immers: ze krijgen alle vrijheid en financiële zekerheid om te werken aan waar ze écht van dromen, in plaats van het dagelijks moeten uitvoeren van een day job. Ook de – overigens weinig succesvolle – Democratische presidentskandidaat Andrew Yang, die het steevast voor de Valley opneemt, is fan van het idee.

De duizend gelukkigen die van Maezawa meer dan 8.000 euro op de rekening gestort krijgen, zullen de komende tijd regelmatig worden gepeild over hun geluksgevoel. Op die manier hoopt Maezawa over een tijdje een bijdrage aan het onderzoek over het basisinkomen te kunnen geven. Maakt geld gelukkig, of blijkt het cliché uiteindelijk niet te kloppen?

SpaceX

Maezawa heeft overigens zelf voldoende financiële ruimte om dit soort gekkigheden de revue te laten passeren. Afgelopen jaar nog verkocht zijn bedrijf Zozotown een meerderheidsbelang voor 3,7 miljard dollar aan Softbank-dochter Yahoo Japan. Het vermogen van Maezawa zelf wordt door zakenmagazine Forbes geschat op 2 miljard dollar. Ook een fun fact: in 2023 zal Maezawa de eerste passagier zijn die aan boord van een SpaceX-shuttle van Elon Musk als toerist door de ruimte vliegt.

Jelmer Luimstra is journalist voor Sprout. Hij schrijft over startups, Silicon Valley en nieuwe economie.