Sander Vonk (Volta Ventures): ‘Nederlandse ondernemers moeten vaker durven te falen’

Sander Vonk (41) van durfkapitaalfonds Volta Ventures houdt van snel groeiende bedrijven, maar vindt dat we in Nederland ook best wat vaker een misser mogen maken. ‘Falen is geen schande.’

Door te falen, leer je

Volta Ventures is met zijn krappe drie jaar een nog jonge naam in de investeringswereld. Vonk is bovendien nog een nieuw gezicht op de werkvloer van Volta. Hij verliet zijn oude bedrijf Liberty Global eerder dit jaar om als partner aan te schuiven bij Volta Ventures. Dit is een op de Benelux gericht durfkapitaalfonds dat gebruik maakt van een netwerk van dertig angel investors. Ze voorzien ondernemers niet alleen van kapitaal, maar bieden naar eigen zeggen ook een netwerk en geven advies.

Volta ontstond in december 2014 op initiatief van een groep angels uit de software- en internetindustrie. Angel spelen kost veel tijd, vonden zij. Je bent immers continu bezig met het op orde houden van investeringen en het communiceren met de bedrijven waar je in zit. Door samen een vehikel op te richten, zouden ze toekomstige investeringen beter kunnen managen, zo ging de gedachte. Toen de angels besloten samen te werken, zaten ze in het Gentse restaurant Volta. Vandaar de naam Volta Ventures.

Zoals gezegd, zijn inmiddels dertig angels aangesloten bij Volta. De investeerdergroep heeft daarmee een kapitaalportfolio opgebouwd van 55 miljoen euro, waarvan volgens Vonk iets minder dan de helft is geïnvesteerd. Bijvoorbeeld in Vamp uit Amsterdam en het Eindhovense cybersecuritybedrijf Bitsensor, eerder dit jaar nog jonge ondernemers van het jaar bij Sprout.

In totaal ontvingen tien bedrijven financiering van Volta. Er vond nog geen exit plaats, maar wel een faillissement. Maar dat geeft niet, volgens Vonk: “Door te falen, leer je.”

Hoe ben je investeerder geworden?

“Ik ben nu vijf jaar investeerder, maar ik heb een engineeringachtergrond. Na mijn studententijd begon ik softwaresystemen te ontwikkelen voor de telecomindustrie. Zo’n vijf jaar reisde ik hiervoor door Europa. Daarna ging ik aan de slag voor Liberty Global. Ik was er kortgezegd voor verantwoordelijk dat klanten na een nieuwe software-implementatie nog online waren.”

“Enige tijd later kreeg ik bij Liberty Global de taak providers aan te kopen in Zwitserland en België. Ik vond dat zo interessant dat ik aan de UvA een MBA ben gaan volgen om meer te leren over het vak van een investeerder. Daarna ben ik gevraagd om bij Liberty Global het bestaande VC-fonds uit te breiden naar Europa. Ik heb daar vijf jaar aan gewerkt, voor ik in juni de overstap maakte naar Volta Ventures.”

Wat vind je het leukste - en minst leuke - aan dit vak?

“Het leukste is de interactie die je hebt met de teams. Ondernemers zijn waanzinnig enthousiast over wat ze doen en als investeerder word je daar ook door geënthousiasmeerd.”

Ondernemers zijn waanzinnig enthousiast

“Het minst leuke is dat je soms toch ‘nee’ moet verkopen. Venture capital betekent heel veel ‘nee’ zeggen. Af en toe is zoiets lastig en niet fijn. Maar elke keer dat je ‘nee’ zegt, hoop je dat je de entrepreneur daarmee de goede kant op helpt. We leggen uit waarom we ‘nee’ zeggen en wat we anders zouden willen zien. Hierdoor kunnen zij leren waar een SaaS- en internetinvesteerder naar kijkt. Of dat de richting is die zij op willen gaan, kunnen ze vervolgens zelf bepalen.”

“Ik stuurde tien minuten geleden nog iemand weg. Die zocht onze steun voor een voorfinanciering. Zoiets is opzich een kleine stap; we moeten onze handtekening zetten onder een document waarop staat dat we de intentie hebben om in de toekomst te investeren. Toch heb ik het niet gedaan. Ik doe zoiets alleen als ik erin geloof. Dit bedrijf had een niet heldere concurrentiepositie en had niet goed nagedacht over de pricing.”

“Of zo’n bedrijf nog eens terug kan komen? Wel als ze iets doen met onze feedback. Voor ons is het dan overigens wel belangrijk om te evalueren of ze dat deden omdat je erom vroeg of omdat ze er zelf in geloven.” 

Wat was je grootste succes tot nu toe?

Wij financieren bedrijven die nog geen omzet maken

“Sentiance was een succes. Dit is een databedrijf dat bijvoorbeeld verzekeraars helpt met het aanpassen van zekeringen op het rijgedrag van klanten. Ook BitSensor is het vermelden waard. Toen wij in Bitsensor investeerden, waren de oprichters nog maar 21 jaar.”

“We hebben met hen een pre revenue-deal gesloten, wat betekent dat wij ze al financieren terwijl ze nog geen omzet maken. Dat doen wij wel vaker. We zijn hierdoor een erg vroege investeerder met een hoog risicoprofiel en daar zijn er niet veel van. Wij nemen dit risico, omdat we verwachten dat we door ons brede expertteam aan angels goed in staat zijn een klein bedrijf snel te laten groeien.”

En de grootste missers?

“We hebben één faillissement gehad. Dat bedrijf, LookLive geheten, was eigenlijk te ver op de markt en de kosten - ook wel burn genoemd - lagen te hoog. Ze konden hun marges niet dusdanig verbeteren door technologie dat de groeiende kosten gestopt konden worden.”

Falen is de first attempt in learning

“Wij zitten als investeerder in de board van zo’n startup en zijn wekelijks betrokken bij het overleg. Doordat je elkaar zo vaak spreekt, krijg je een persoonlijke band samen. Toch besloten we dat het beter is om de stekker eruit te trekken. We zijn uiteindelijk in contact gebleven en hebben geprobeerd de ondernemer te ondersteunen bij de volgende stap. Uiteindelijk heeft LookLive met een andere ceo en cto een doorstart gemaakt. Hun naam is doorverkocht en ze groeien inmiddels weer.”

“Falen is de first attempt in learning. Het is absoluut geen schande, maar het past nog niet zo bij de Nederlandse mentaliteit. Dat is jammer, want een ondernemer die een keer gefaald heeft, heeft ontzettend veel geleerd. Een volgende keer zal zo iemand niet nog eens dezelfde fouten maken.”

Wanneer moet ik als ondernemer wel en wanneer vooral niet jullie aankloppen?

Nederlandse ondernemers zijn vaak terughoudend en voorzichtig

“Kom er eerst voor jezelf achter of je wel of niet een venture backed-bedrijf wil hebben. Uiteindelijk zal een VC zijn investering altijd willen beschermen. Een aantal dingen mag je daarom niet wijzigen zonder toestemming van de VC. Als je geen inmenging in je bedrijf wenst, moet je er daarom niet aan beginnen.”

“Beschikt je team over het ambitieniveau waar wij naar zoeken? Wij investeren in bedrijven die tien keer kunnen groeien binnen een aanzienlijke periode. Nederlandse ondernemers zijn vaak terughoudend en voorzichtig.”

“Om het te chargeren: Israëlische bedrijven zijn heel goed in het verkopen, maar verhandelen soms een product dat ze nog niet eens gemaakt hebben. In Duitsland maakt men het product daarentegen eerst perfect af en gaan zij het dan pas verkopen. Nederlanders zitten er wat tussenin. Ze hebben soms de ambitie om eerst de Nederlandse markt te veroveren, terwijl ze dan bijvoorbeeld beter naar het buitenland kunnen kijken.”

“Ook moet je als ondernemer de visie kennen van een VC. Bekijk wat er in het portfolio zit van een investeerder. Wij zijn een early stage Saas- en internetinvesteerder. Ben je een niet-Saas-bedrijf, dan hoef je bij ons niet aan te kloppen (lacht). Tot slot moet je nooit in één keer alle investeerders benaderen. Kies voor de meest passende en stuur een duidelijke brief over waarom jij met die investeerder wil samenwerken.” 

Wat verandert er binnen een bedrijf op het moment dat jullie instappen?

Wij geven bedrijven kennis, ervaring en kapitaal

“Wij geven ze kennis, ervaring en kapitaal, waardoor zij kunnen groeien. Probleemstellingen waar ze vroeger zelf over na moesten denken, daar helpen wij ze nu bij. Stel dat ze e-commerceoplossingen willen, dan brengen wij ze in contact met succesvolle e-commerceangels.”

Als je nu iets kon veranderen op de manier van investeren in Nederland, wat zou dat zijn?

“Dit vind ik lastig. Ik heb niet het gevoel dat ik Nederlandse VC’s goed ken. In mijn vorige functies was ik vooral internationaal georiënteerd. Wel merk ik dat VC’s te veel gericht zijn op kapitaal en te weinig op het verschaffen van informatie en een netwerk.”

Wat doen Nederlandse ondernemers goed en wat kan beter?

Nederlandse ondernemers zijn heel creatief

“Nederlandse ondernemers zijn heel creatief. Ze komen met een grote hoeveelheid oplossingen voor problemen. Ook is de toegang naar talent in Nederland goed. Waar Nederlanders nog beter in zouden moeten worden, is het falen. Leer te falen, want veel bedrijven blijven lang voorthobbelen, terwijl het soms beter is om te stoppen en opnieuw te beginnen.” 

Wat is het gekste dat je ooit hebt meegemaakt als investeerder?

“Na een investering gebruikte de Russische oprichter bedrijfsmiddelen om naast zijn bedrijf een datingsite te onderhouden. Ook heb ik meegemaakt dat Amerikaanse investeerders de ceo's lieten onderzoeken door een privédetective.”

Jelmer Luimstra is online redacteur voor Sprout, en schrijft over vernieuwende scaleups en startups.

Elke ochtend...

X
het belangrijkste ondernemernieuws in jouw mailbox? Gegarandeerd Sprout-stijl!