Jopenbier: van Haarlemse hobby naar landelijke groeier

In een overvolle markt tóch je eigen plek weten te vinden. Michel Ordeman en Lydian Zoetman deden dat met Jopen, een bier met een bijzondere smaak en een uitgesproken, ambachtelijk karakter. Partners in business, maar ook privé een stel. 

Michel is algemeen directeur, met nadruk op productie, en Lydian is commercieel directeur. Samen bouwden ze de kleine Haarlemse brouwerij uit tot een landelijk bekend speciaalbiermerk. Lydian gaf er zelfs haar goede baan als consultant voor op.

Daarbij waren hun investeerders onmisbaar, met hun geld en hun vakkennis. Jopenbier wordt gebrouwen in de Haarlemse Jopenkerk, een markant gebouw waar je in het café-restaurant direct zicht hebt op de brouwketels, de etalage van het merk.

Wat maakt jullie bijzonder?
Michel: 'We zijn een kleine brouwerij met speciale bieren, zowel historische als vernieuwende craft bieren. Naast alle pils is er volop ruimte voor bieren met een bijzondere, uitgesproken eigen smaak. Naast aandeelhouders heeft Jopen Jobligatiehouders, zeg maar een bier vriendenclub. Bij het begin in 1996 konden mensen voor 250 gulden een Jobligatie kopen om ons financieel te steunen. Er zijn nu zo'n 150 Jobligatiehouders en we maken er ieder jaar op 11 november, als het dividend wordt uitgekeerd in de vorm van flessen Jopenbier, een gezellige dag van. Zo creëren we een geweldige binding. Het is crowdfunding avant la lettre.'

Waar komt het idee vandaan?
Michel: 'Dat gaat terug tot de jaren negentig. Het begon als een stichting ter promotie van het Haarlems bier waar ik deel van uitmaakte. Bij het 750-jarig bestaan van Haarlem in 1994 vroeg de gemeente om een jubileumbier. Toen hadden we productie en ik dacht, daar moeten we meer mee doen, dat moet groeien.'

Gelukkig konden we terugvallen op onze aandeelhouders

Wat was er moeilijk bij de start?
Michel: 'Voor ons was dat de stap naar het bier brouwen in eigen huis. Toen we zelf gingen brouwen en de hele productie in eigen hand moesten nemen. In 2005 konden we deze voormalige kerk aankopen om hier de brouwerij en het café-restaurant te vestigen. In die tijd was horeca absoluut geen geliefde business onder financiers.'

Hoe hebben jullie dat opgelost?
Lydian: 'Gelukkig konden we terugvallen op onze aandeelhouders. Zij hadden ons in 1996 het startkapitaal van 200.000 gulden verschaft en wilden ook nu bijdragen, omdat ze het potentieel voor de toekomst zagen. Rabobank was toen onze huisbank en zei: ‘Laat je businessplan maar eens zien’. Zij wilden ons de hypotheek voor het pand verstrekken, zo'n 2,5 miljoen euro. In 2010 hebben we toen dik 5 miljoen euro in de Jopenkerk geïnvesteerd.'


Michel Ordeman en Lydian Zoetman

Da's niet niks. Welke voorwaarden werden daarbij gesteld?
Lydian: 'Door met de bank in zee te gaan, moesten we onze boekhouding verder professionaliseren. De bank vereiste een bepaalde manier van verslaglegging. Dat leek veel werk, maar het hielp ons enorm om zelf beter inzicht te krijgen in hoe het bedrijf ervoor stond. Bij de bank waren ze onder de indruk van onze rapportage. En meten is weten. Wij werken nu met een soort dashboard waarop we alles kunnen zien: verkoopaantallen, de kostprijs en ga zo maar door. In één oogopslag inzicht.'

Wat is het beste advies dat je ooit kreeg?
Lydian: 'Wij hebben vier aandeelhouders die vanaf het allereerste begin erbij waren. We hebben erg veel opgestoken van hun expertise en hebben tips gekregen op gebieden waar we zelf minder in thuis zijn. Zij zijn niet alleen financier, maar ook adviseur. Dat is voor ons heel belangrijk geweest om verder te groeien met ons bedrijf.'

Wat is het beste advies dat je gaf?
Lydian: 'Dat is precies hetzelfde als wat wij zelf kregen. Zorg dat je goede aandeelhouders of adviseurs aantrekt die niet alleen financiën inbrengen, maar ook expertise en vakkennis waarop je kunt terugvallen. Ook een aanrader: iedere ondernemer zou de expertise die hij zelf niet in huis heeft moeten inhuren. In een klein bedrijf hoef je niet alles zelf te kunnen. En je hebt ook niet altijd alles nodig. Haal kennis van experts in huis wanneer je die nodig hebt.'

Zorg dat je goede aandeelhouders of adviseurs aantrekt

Als je de kans kreeg om opnieuw te beginnen, wat zou je dan anders doen?
Michel: 'Wij hebben ooit in opdracht een bier gebrouwen waarvan we achteraf zeiden: ‘Dat past eigenlijk niet zo bij ons’. Toen hebben we ons te veel laten leiden door wat de opdrachtgever ons vroeg. Dat zouden wij nu niet meer zo snel doen. De eigen smaak en het unieke karakter van Jopenbier staat voorop.'

Is dat een les waar andere starters iets van zouden kunnen leren?
'Ik denk het wel. Blijf dicht bij jezelf en doe waar je goed in bent. En zeg nee als je ergens niet achter staat.'

Waar kun je zoal een ‘Jopenbiertje’ bestellen?
'Tegenwoordig niet meer alleen in de Jopenkerk. Jopenbier is nu verkrijgbaar in 1.800 Nederlandse cafés, bij de slijter en bij diverse regionale en landelijke supermarkten.'

Waar staan jullie over drie jaar?
Michel: 'Tot nu toe groeiden we 25 tot 30 procent per jaar. Maar we zetten een tandje bij, want nog niet zo lang geleden hebben wij onze brouwerij opnieuw uitgebreid met een nieuwe locatie in de Waarderpolder. De 10.000 hectoliter mijlpaal ligt alweer een tijdje achter ons en in de komende drie jaar zal er een veelvoud daarvan worden gebrouwen.'

Michel en Lydian figureren met Jopen in de nieuwe campagne van Rabobank op www.ikgastarten.nl, de website voor beginnende ondernemers. Ze zijn ook te zien in de nieuwe commercial van Rabobank. Bekijk de lange variant van de commercial hier:

Fotografie: Rabobank/Ikgastarten, Jorn van Eck

Volg ons ook op Twitter en Facebook

Tips? Mail redactie@sprout.nl