Waarom HP het blokkeren van de generieke inktcartridges van dit Nederlandse bedrijf niet kan afdwingen met het octrooirecht

Printer

Het grote HP krijgt de Nederlandse maker van generieke inktcartridgdes 123inkt.nl maar niet op de knieën. Arnoud Engelfriet legt uit waarom zelfs het octrooirecht de Amerikanen niet aan een overwinning kan helpen.

Printermakers zoals HP hebben graag dat je hun originele cartridges gebruikt, maar vanwege de kosten willen veel mensen toch liever een merkloze (generieke) cartridge. Het is dan ook niet gek dat je vaak ziet dat namaak van cartridges op allerlei manieren wordt tegengewerkt door printermakers.

Dat ondervond ook het Nederlandse bedrijf Digital Revolution, bekend van 123inkt.nl, dat al enige tijd in een geschil met HP is verwikkeld over het verkopen van eigen cartridges die passen in (en dus zouden moeten werken met) HP printers. De laatste stap in dit geschil is een uitspraak van de Hoge Raad, en wel eentje in het voordeel van Digital Revolution: het octrooirecht van HP op haar cartridges mag niet in de weg staan van de verkoop van zulke cartridges.

HP heeft sinds 2007 een octrooi op een techniek voor printercartridges, die als ik het goed lees gaat over een protocol voor het herstellen van mogelijke foute informatie bij het uitlezen van een cartridge. Dat is van belang om te voorkomen dat een defecte cartridge tot fysieke schade aan de printer leidt. Dit protocol wordt uitgevoerd bij het plaatsen van een nieuwe cartridge.

Weigeren

Toevalligerwijs had je die techniek altijd nodig als je een cartridge wilde maken die werkt met HP printers, omdat die printers bij het niet volgen van het protocol concluderen dat de cartridge defect is, en hem dan weigeren. Digital Revolution had dus het protocol ingebouwd in haar cartridges, en kreeg toen het verwijt van octrooi-inbreuk naar haar hoofd.

In eerste instantie had de rechtbank het octrooi nietig verklaard. Er was een eerdere publicatie waarmee de uitvinding niet nieuw zou zijn. Dan kan er van inbreuk natuurlijk geen sprake zijn. In hoger beroep werd dat teruggedraaid, maar kreeg Digital Revolution via een andere route alsnog gelijk: als iemand een HP printer koopt, dan krijgt hij een impliciete licentie voor gebruik van dat protocol. Ook als dat via een cartridge van een derde gebeurt.

Bevestiging

De Hoge Raad bevestigt nu dat laatste. Zij bevestigt wat het Hof al zei:

“Aangezien degene die een HP printer aanschaft mag verwachten dat de printer normaal moet kunnen functioneren, moet die toestemming – behoudens bij de aanschaf van de printer overeengekomen beperkende voorwaarden, die niet zijn gesteld of gebleken – geacht worden zich tevens uit te strekken tot het gebruik van voor die printer geschikte cartridges die zelf geen inbreuk maken op enige productconclusie, zoals hiervoor is vastgesteld.”

Het octrooi ging immers over printers die praten met cartridges, en niet apart over cartridges. Juridisch gezien maakt het nogal uit of een object zelf inbreuk maakt of ‘slechts’ ingezet kan worden om een inbreuk elders te verrichten.

Een mooie slag dus voor Digital Revolution, want in vrijwel alle gevallen is het de printer die het slimmigheidje (het protocol) uitvoert en de cartridge slechts een domme meewerkende partij. Daarmee is het dus in principe altijd de printer die de inbreuk maakt, en volgens de Hoge Raad is dat legaal wegens uitputting – als je een printer van HP koopt, mag je ook hun cartridge-validatie doen met zelf aangeboden cartridges.

Arnoud Engelfriet is ICT-jurist, gespecialiseerd in internetrecht.Hij werkt als partner bij juridisch adviesbureau ICTRecht.

Zijn site Ius mentis heeft meer dan 350 artikelen over internetrecht.