10 tips bij het bootstrappen van je startup

Hustle

Je hebt geen half miljoen euro nodig om een bedrijf te starten. Met 10.000 euro en een bootstrap-mentaliteit kun je heel ver komen. Tien tips bij het laten groeien van je bedrijf zonder gebruik te maken van extern kapitaal.

Talloze succesvolle bedrijven begonnen hun onderneming door te bootstrappen. Larry Ellison startte Oracle met amper 2.000 dollar startkapitaal. Australiërs Mike Cannon-Brookes en Scott Farquhar begonnen hun databasebedrijf Atlassian (verwachte omzet dit jaar: 1,1 miljard) met 10.000 dollar. Ook Mailchimp en Squarespace kwamen de beginjaren door op eigen kracht. In Nederland bracht Robert Vis sms-bedrijf Messagebird al bootstrappend naar een wereldwijd succes, Jitse Groen begon Thuisbezorgd met 100 gulden startkapitaal. 

Het belangrijkste kapitaal bij bootstrapping is sweat equity. Oftewel, de inspanningen van jezelf en je medeoprichters. Dit zijn een paar voordelen van bootstrapping:

Zeggenschap

Je behoudt de volledige zeggenschap over de koers van je bedrijf. Zonder bemoeizuchtige investeerders die je wekelijks ter verantwoording roepen en aan wie je toestemming moet vragen bij beslissingen. 

Creatiever 

Bootstrapping maakt je creatiever en efficiënt: één van de kenmerken van bootstrappen is dat je je uitgaven minimaliseert. Dat kan je sturen naar slimmere oplossingen en voorkomen dat je je energie aan overbodige dingen verspilt. Recruitment, sales, marketing en development kunnen vaak efficiënter dan je denkt. Ook investeerders zullen het ermee eens zijn dat een teveel aan kapitaal ervoor kan zorgen dat je 'dom' omgaat met geld. 

Het scheelt tijd 

Door te bootstrappen, ben je geen tijd kwijt aan investeerders. Het ophalen van externe financiering is een intensief, tijdrovend proces. Van de eerste kennismakingsgesprekken en pitches tot vergaderingen en due dilligence. 

Jij houdt de winst 

Groeit je bedrijf, dan is de winst voor jou. Door een aandeel in je bedrijf te nemen, verwachten investeerders dat zij die met een forse winst kunnen verkopen. Allemaal geld dat aan jouw neus voorbijgaat. Mocht je in een latere fase alsnog besluiten om extern kapitaal aan te trekken, dan kun je dat als gebootstrapte ondernemer onder gunstigere voorwaarden doen. Investeerders en banken gaan veel sneller in zee met een bedrijf met een bewezen businessmodel en toegewijde oprichters. 

10 tips bij het bootstrappen van je bedrijf: 

1. Een perfect product is minder belangrijk dan je eerste klant(en)

Je eerste klant is tegelijk een bron van snelle feedback waarmee je je product kunt verbeteren. Snel lanceren voorkomt ook dat je tijd spendeert aan functies die een klant uiteindelijk toch niet blijkt te gebruiken.  

Dat zo snel mogelijk lanceren spannend is, blijkt wel uit deze beroemde quote van LinkedIn-oprichter Reid Hoffmann : “If you’re not mortally embarrassed by the quality of your initial release, you released too late." 

Lees ook: Bootstrappen: de ultieme checklist voor iedere ondernemer die wil groeien zonder extern kapitaal

2. Ga voor een model dat snel geld oplevert

Bootstrapping klinkt misschien als een synoniem voor 'geld besparen', maar daarmee ga je de kosten van je bedrijf niet afdekken. Bootstrappen betekent net zo goed dat je direct een bron van inkomsten aanboort. Daarbij kan de keuze voor een maandelijks abonnement bijvoorbeeld beter uitpakken dan een eenmalige verkoop. Of je puur richten op 24/7 online verkoop, in plaats van een fysieke winkel bouwen. 

3. Begin parttime  

Parttime ondernemen is een beetje een taboe in ondernemersland. Vereist een succesvol bedrijf niet dat je als het ware 110 procent van je tijd en energie in je bedrijf steekt? En is het doel van ondernemen niet om je juist te bevrijden van de ketens van een loonslaaf?

Toch kan een (freelance)baan een springplank zijn naar een groeibedrijf, al dan niet in de vorm van een uit de hand gelopen zijproject. In 1995 maakte Craig Newmark naast zijn baan bij IBM een e-mailnieuwsbrief voor een paar vrienden. Die lijst groeide uit tot Craigslist, het megasuccesvolle platform voor lokale advertenties. Martijn Kuiper maakte van zijproject Revue een serieus bedrijf.

Parttime ondernemen geeft je de ruimte en tijd om informatie te verzamelen en je idee uit te testen. Zo voorkom je dat je je baan te opzegt voordat je een goed beeld hebt van de kans van slagen van je nieuwe bedrijf. 

Lees ook: 
Zo maak je van een zijproject een marketinghit
Zo bracht Pieter Levels een zijproject naar een half miljoen omzet (video)

4. Werk vanuit je budget, niet je ideaal

Als je ondernemen associeert met 'groot' denken, dan heb je deels gelijk. Jouw idee heeft de potentie om echt impact te maken. Maar dat betekent niet dat je vanaf dag één met geld moet smijten om direct dat grote doel te realiseren. Breek je einddoel op in kleinere, behapbare targets. Het runnen van een gebootstrapt bedrijf vergt nu eenmaal meer geduld bij het uitrollen van je groeistrategie dan wanneer je je bedrijf overgiet met de benzine die groeikapitaal heet. 

5. Gratis marketing

Facebook, Instagram en Twitter zijn prima kanalen om met een beperkt budget de juiste klanten te vinden. Social media geven je ook een manier om je product een gezicht te geven; wacht niet tot mensen over je product praten, maar maak zelf herrie. Oprichters van Atlassian hadden geen geld voor een stand op een conferentie, maar wel voor een paar kratten bier, die zij onderplakten met Atlassian-stickers. Deel je nieuwe blogpost niet maar één keer, maar blijf 'm promoten zolang het verhaal relevant is, benadrukt Laura Roeder (oprichter van MeetEdgar). 

Wil je in de media komen? Zoek de redacties en journalisten van wie jij denkt dat ze interesse hebben in je dienst of product. Benader ze persoonlijk en verplaats je in de doelen die zij hebben als mediamerk. 

Lees ook10 handige pr-tips van journalisten

6. Vertel zoveel mogelijk mensen waar je mee bezig bent

Vertel je familie, vrienden en contacten uit je professionele omgeving over je nieuwe bedrijf. Bel, stuur e-mails of verspreid je boodschap via social media. Vrienden en familie kunnen je op hun beurt helpen om je boodschap verder te verspreiden. Mensen die je kent van je (vroegere) werk kunnen je aan handige zakelijke contacten helpen. Weinig dingen helpen een ondernemer zo goed - en goedkoop - verder als goede gesprekken met een ervaren mentor. Dat je jezelf financiert, wil niet zeggen dat je niet om hulp mag vragen.

7. Voorkom onnodige uitgaven

Helpt een bepaalde uitgaven bij het binnenhalen van een klant? "Als het antwoord op die vraag 'nee' is, geef het dan niet uit", zegt de gebootstrapte ondernemer Kate Morris (Adore Beauty). Als een gerefurbishte computer hetzelfde werk voor 350 euro kan opknappen als die 3.000 euro kostende iMac, dan kies je voor de eerste optie. Zorg altijd dat je je uitgaven en je burn rate niet onderschat.

Ook wanneer de eerste euro's beginnen, hoef je je bootstrap-mentaliteit niet uit het oog te verliezen. Dat kan ook zorgen voor een buffer op het moment dat er omzet wegvalt. Let wel: bootstrapping betekent niet dat je geen medewerkers aan zou moeten nemen. Je zult niet de eerste ondernemer zijn die er te laat achterkomt dat hij zijn personeelsbestand veel eerder had moeten uitbreiden. Mensen zijn een extreem waardevol bezit voor een gebootstrapte startup. 

Lees ook:
10 KPI's die elke startup zou moeten bijhouden
Deze 34 startup-metrics moet iedere ondernemer kennen

8. Houd betaaltermijnen scherp in de gaten

Uit de hand gelopen betaaltermijnen kunnen je bedrijf de kop kosten. Sinds 1 juli 2017 geldt in Nederland een maximale betalingstermijn van 60 dagen, maar aangezien je kosten gewoon doorlopen, heb je je geld natuurlijk liever eerder op je rekening staan. Zorg daarom dat je heel duidelijk maakt op welke uiterste datum de factuur moet zijn voldaan, met een vervaldatum en een vermelding in de betalingsvoorwaarden van de factuur. Je openstaande facturen goed bewaken, kan je helpen bij het sneller innen van vorderingen.

Betaaltermijnen kun je ook betrekken bij je onderhandelingen met klanten. Overweeg om te werken met vooruitbetalingen, eventueel met een deel van de factuur. Tot slot misschien een open deur, maar wacht niet te lang met het versturen van je factuur. 

9. Beloon met aandelen in plaats van cash 

Wanneer je je eerste mensen aan boord haalt, moeten zij beseffen dat wanneer zij falen het hele bedrijf faalt. Oftewel, een goed salaris is nu even niet de hoogste prioriteit (mocht dat überhaupt een optie zijn). 

Een mogelijkheid is om je medewerkers te betalen in aandelen (opties), wat ook de betrokkenheid kan vergroten. Opties geven hen het recht om tegen een vooraf vastgestelde (uitoefen)prijs aandelen te kopen in de onderneming. Het uitdelen van gewone aandelen kan ook, meestal gebeurt dat in de vorm van Restricted Share Units (RSU’s). Die worden omgezet in echte aandelen wanneer aan bepaalde (prestatie)voorwaarden is voldaan. Stijgt de waarde van de aandelen, dan profiteren je co-founders en medewerkers mee. Bij de beursgang van Adyen vorige maand profiteerde op die manier zelfs de koffiejuffvrouw van het succes van het bedrijf.

Besef wel dat je hiermee aandeelhouders creëert met rechten zoals een aandeelhoudersvergadering en stemrecht. Om medewerkers wel te laten profiteren, zonder dat zij inloed krijgen op de koers van het bedrijf is het gebruik van Share Appreciation Rights (SAR’s). Een SAR geeft een werknemer recht op een geldbedrag waarvan de hoogte afhangt van de waardestijging van de aandelen. Voordeel is dat deze vorm fiscaal aftrekbaar is voor de werkgever. Nadeel is dat deze bonus volledig belast is in box 1.

Het nadeel bij het verstrekken van certificaten is dat werknemers bij het aankopen een marktconforme prijs moeten hebben betaald. Hebben ze dat niet, dan is er sprake van verkapte beloning waar met terugwerkende kracht (loon)belasting met mogelijke forse boetes over betaald moeten worden. (Meer over het belonen van werknemers vind je in dit verhaal van De Roos Advocatuur).

Lees ook:
Aandelen voor medewerkers: verstandig of niet?
Into Venture Capital: werknemersparticipaties voor iedereen

10. Wees een hustler 

Wil je een bedrijf voorbij de embryonale fase krijgen, dan moet je bereid zijn om iedere taak op je schouders te nemen. Van cold calling en klantenservice tot het verwerken van rekeningen en de rest van de administratie. Komt programmeerkennis van pas? Schrijf je in voor een (gratis) cursus. Als ondernemer moet je op alle vlakken volhardend, verantwoordelijk en vindingrijk zijn. 

Haak je een medeoprichter aan, streef er dan naar dat hij of zij jouw kwaliteiten goed aanvult. Daarmee krijg je samen meer voor elkaar. 

Tot slot

Natuurlijk heeft bootstrapping ook zijn beperkingen. Je bedrijf kan niet harder groeien dan de omzet die binnenkomt en de kennis en expertise van investeerders gaat aan je neus voorbij. Behalve dat het wél binnenhalen van extern kapitaal je groei versnelt, spreid je de risico's voor jezelf en kan er (eindelijk) een fatsoenlijk salaris uitbetaald worden. Niet iedereen wordt verliefd op de rol van ceo wanneer een bedrijf eenmaal serieuze vormen aan heeft genomen.

Volg ons ook op Twitter en Facebook

Tips? Mail redactie@sprout.nl