Met deze stappen pas je design thinking toe

Design thinking is het helemaal, als we menig Silicon Valley-onderneming mogen geloven. Dertig procent van hen zou denken als een designer. Maar hoe doe je dat precies? Wij geven je een stappenplan.

Design thinking neemt een vlucht in managementland, maar wat houdt het nu precies in? Afgelopen week doken we met Sprout in deze innovatietechniek. We spraken met Silicon Valley-professor Michael Shanks, die een pleitbezorger is van design thinking. Het verhaal kun je hier teruglezen. Hieronder geven we je nog eens de basics van design thinking, in een overzichtelijk stappenplan.

1. Empathy

Wie als een designer denkt, gaat niet uit van zijn of haar eigen expertise, maar denkt vanuit het gevoel: hoe voelt de gebruiker zich over het product? Houd bijvoorbeeld diepte-interviews met gebruikers, of met werknemers. Door zo'n kwalitatieve benadering leer je meer over je product.

Klein voorbeeldje: een -fictief - bedrijf haalt weinig omzet uit zijn webshop. Het besluit met een diverse groep aan gebruikers het gesprek aan te gaan.

2. Define

Je hebt de diepte-interviews erop zitten, dus je bent er nu klaar voor om vast te stellen wat het probleem is. In het voorbeeld blijkt dat gebruikers de website ingewikkeld blijken te vinden.

3. Ideate

Vervolgens ga je op zoek naar oplossingen voor het probleem. In het voorbeeld kom je dus nu met ideeën om de website eenvoudiger te maken voor gebruikers. Probeer met vijf oplossingen te komen. Bijvoorbeeld: een uitleg-menu'tje, een simpelere lay-out, minder verborgen opties op de home-page en ga zo maar door.

Bespreek de oplossingen met het team, en bekijk op gedetailleerd niveau welke ideeën de moeite waard zijn om te implementeren. Doe het in groepsverband, met de ceo en developer als gelijke broeders naast elkaar. Teken je plannen uit, zodat je ze goed kunt visualiseren.

4. Prototyping

Wanneer jullie tot aardige ideeën zijn gekomen, kun je een prototype ontwikkelen van een oplossing. Pas in het geval van de website dus de versimpelingen toe, waarover het team het eens is. Bijvoorbeeld: een eenvoudigere, meer overzichtelijke lay-out.

5. Test

Een product is nooit klaar, stellen bedrijven die design thinking toepassen. Blijf daarom altijd testen. De onderneming die een probleem had met zijn webshop gebruikt bijvoorbeeld A/B-testen om te toetsen welke versimpelingen van de website zorgen voor meer conversie, en welke niet. 

Volg ons ook op Twitter en Facebook

Tips? Mail redactie@sprout.nl

Going down! Dit zijn de 20 redenen waarom startups falen

Fail

Waarom gaan startups kopje onder? Het antwoord heeft vooral te maken met onvoldoende behoefte in de markt, een te hoge burn rate en/of een ongeschikt team. Dit is volledige top-20 van redenen waarom startups falen.

CB Insights, een Amerikaans data-platform dat ieder kwartaal alle op de fles gegane startups registreert, heeft op veler verzoek een top-20 van de redenen gemaakt waarom startups falen.

Na het lezen van 101 post-mortems kwamen ze tot de conclusie dat er zelden één reden is voor het falen van een startup. Omdat veel startups meerdere redenen voor hun mislukking opgaven, heeft CB Insights de twintig belangrijkste redenenin kaart gebracht (en dus groter is dan 100 procent):
 

Laten we de top-3 eens onder de loep houden.

#3 Niet het juiste team (23%)

Diversity rules! In een team zitten waar iedereen dezelfde kwaliteiten hebt klinkt misschien fijn, maar daarmee ga je het niet redden als startup. Een diverse samenstelling van teamleden met verschillende vaardigheden wordt vaak genoemd als cruciale factor voor het succes van een onderneming. Zorg dat je daarom verschillende mensen met verschillende kwaliteiten, verschillende achtergronden en verschillende rollen. Kijk ook nadrukkelijk wat voor aspecten je mist in je team. 

Lees ook: 4 voorwaarden voor een weergaloos team

#2 Geen geld meer (29%)

Uiteraard gaan de kosten voor de baten, maar als startup moet je slim met je (weinige) geld omgaan. Je kunt geen duur personeel aannemen of grote marketingcampagnes opzetten. De meeste startups zijn eerder door het geld heen dan ze denken. Onthoud ook dat investeerders hier niet de portemonnee voor trekken; zij stoppen hun kapitaal alleen in groei.

Lees ook: Hoe je een bedrijf begint terwijl je bijna geen geld hebt

#1 Geen behoefte aan product/dienst (42%)

Iedere ondernemer vertelt dat hij het product of de dienst heeft ontwikkeld waar iedereen op zit te wachten. Een tien voor enthousiasme, (voorlopig) een één voor realisme. Het is voor potentiële investeerder de allereerste vraag voordat ze uberhaupt met een startup in gesprek gaan: heb je al klanten gevonden voor je product/dienst? Zo niet, ga dan de behoefte in de markt maar eens testen.

Lees ook: Wat is je launching customer waard?

Schrijft voor Sprout over startups, investeringsgeld en snelle groeiers.

Deze 5 gewoontes hebben alle effectieve startup-ceo’s

Chief executive officer? Visionary officer? Funding officer? Coffeemaking officer? Als startup-ceo ben je eigenlijk een manusje-van-alles, terwijl je tijd beperkt is. Met deze vijf gewoontes besteed je iedere minuut effectief.

1. Maak iedere dag een schema

Een goede gewoonte van effectieve startup-ceo’s is om zich te laten organiseren – écht organiseren. Ze maken een dagschema en volgen dit religieus. Een uurrooster kan voorkomen dat je afgeleid raakt van willekeurige taken, terwijl het je het vertrouwen geeft dat je je beperkte tijd effectief besteedt aan de behoeften van jouw bedrijf. Vind de beste tijd om je dag in te plannen en maak van deze vaardigheid een gewoonte.

Lees ook: 6 manieren om wél meer gedaan te krijgen met een to do-lijst

2. Besteed tijd aan iedere bedrijfsbehoefte

Effectieve startup-ceo’s delen met succes tijd in voor de verschillende behoeften van hun bedrijf. Ze richten zich op de specifieke gebieden van hun organisatie, zoals bijvoorbeeld productontwikkeling, teambuilding of financiën. Door tijd te blokken voor het beheren van je team en eventueel verschillende afdelingen, kun je er zeker van zijn dat je je vinger aan de pols houdt bij al de bedrijfsbehoeften.

Lees ook: Deze 6 rollen heb je nodig in je startup-team

3. Doe werk vroeg op de dag

De meeste succesvolle startup-ceo’s geven er de voorkeur aan om zich ‘s ochtends te concentreren op de bedrijfsstrategie, zodat ze ‘s middags tijd hebben voor overleg of activiteiten buiten de deur. Op deze manier werk je niet alleen in je bedrijf, maar ook aan je bedrijf. Zorg ervoor dat je 's ochtends wat ruimte in je schema vrijmaakt om het belangrijkste strategische werk te doen. Dan is de focus op z’n hoogtepunt is.

Lees ook: 15 tips om efficiënter met je tijd om te gaan

4. Maak tijd voor familie en feest

Startup-ceo’s weten hoe belangrijk het is om tijd vrij te nemen voor persoonlijke behoeften, familie en feest. Door jezelf van je werk te scheiden, kun je een broodnodige mentale pauze krijgen. De volgende werkdag of -week benader je hierdoor met een frisse geest. De eenvoudige taak is om meer werk voor jezelf te creëeren, moeilijker wordt het om van je succes te genieten en tijd aan jezelf te besteden.

Lees ook: 10 tips van ‘de Nederlandse Tim Ferriss’ om als ondernemer je balans te bewaken

5. Geef je schema ruimte voor reflectie

Ceo’s van startups weten dat het belangrijk is om voor zichzelf te zorgen, omdat ze altijd het gevoel hebben dat er meer werk te doen is. Er staat altijd wel iets op je takenlijst en het kan moeilijk zijn om dat deel van je hersenen uit te schakelen, zelfs voor een korte tijd. De tijd nemen om te mediteren, na te denken of gewoon stoom af te blazen is een belangrijke factor voor succes. Je voedt zowel fysiek als mentaal welzijn, wat op de lange termijn resultaat zal opleveren voor jou en je startup.

Lees ook: Deze ondernemer legt uit waarom we allemaal moeten mediteren

Schrijft voor Sprout over startups, investeringsgeld en snelle groeiers.

Deze slide is hét fundament van je pitchdeck

Iedere investeerder wil bewijs zien dat jij als geldzoekende ondernemer je markt kent. Want een goed begrip van je markt maakt of breekt je zoektocht naar kapitaal, legt Sander Vonk van Volta Ventures uit. "Als uit jouw pitchdeck blijkt dat jij dat snapt, dan is dat het beste fundament voor je andere slides."

Volgens Sander Vonk van investeringsmaatschappij Volta Ventures moeten geldzoekende ondernemers volop aandacht besteden aan de TAM-berekening. "Het is het fundament van al de rest van je pitchdeck: je roadmap, je go-to-marketstrategie en je prijsstrategie. Uit een goeie TAM-berekening volgt de rest bijna automatisch."

Bestel de Sprout Funding Toolkit

Wat is een TAM-berekening?

TAM staat voor Total Available Market. Het is de omzet die jouw bedrijf maximaal kan halen in de ideale omstandigheden, als een soort monopolist. Die TAM is heel belangrijk wanneer je aanklopt bij een investeerder. In venture capital zoeken wij naar bedrijven die kunnen schalen naar enkele honderden miljoenen, en de TAM is daar een indicatie voor.

Maar even een grote TAM in je pitchdeck gooien is lang niet genoeg. Voorbeeld: je verkoopt flesjes water. Iedereen drinkt water, dus je aantal potentiële kopers ligt op bijna 8 miljard. Vermenigvuldig dat met de prijs van je flesje. Maar je snapt al: dat is totaal niet realistisch.

...en wat is SAM en SOM?

Daarom bereken je ook een SAM en een SOM.

SAM betekent Serviceable Available Market. Dit is de omzet die je op middellange termijn kan draaien en waar je je beperkt tot een bepaalde geografie, sector, of nog iets anders. Simpel voorbeeld: je rolt in eerste instantie uit in Nederland. Dan is je SAM 17 miljoen maal de prijs van je flesje, maal hoeveel keer per jaar zo’n flesje wordt gekocht.

Met je SOM - de Serviceable Obtainable Market - ga je nog een stap verder. Hier kijk je wie je realistisch gezien ook echt kan bedienen op korte termijn. Er bestaan talloze merken water en bovendien drinken veel Nederlanders water uit de kraan, dus de SOM voor je product is slechts een fractie van je SAM.

Hoe bereken je je TAM, SAM en SOM?

Grofweg zien we twee methodes voorbijkomen: top-down en bottom-up.

De top-downmethode zien we helaas het vaakst in pitchdecks en is de minst waardevolle variant. Dé ergste versie is wat wij het China-syndroom noemen: simpele stellingen zoals '2% van de Chinezen...' Of er staat: volgens Gartner is de TAM wereldwijd 12,3 miljard voor het soort software dat wij aanbieden.

Sommige pitches stoppen daar al. Dat is vrij betekenisloos. De échte markt voor een specifieke oplossing komt vaak niet eens in de buurt van dat bedrag. Anderen distilleren uit die globale TAM een SAM en een SOM, een beetje zoals in het voorbeeld van de flesjes water. Dat is al beter, maar het blijft gebaseerd op banale aannames die slecht te verifiëren zijn. Het blijft een theoretische oefening waar wij het als investeerders niet echt warm van krijgen.

Dan liever de bottom-upmethode. Hier vertrek je vanuit bekende gegevens: start met een inschatting van het aantal mogelijke prospects binnen je doelgroep (bijvoorbeeld alle productiebedrijven die meer dan 100 miljoen euro omzet draaien). Dit vermenigvuldig je met de prijs die ze jaarlijks voor je product of dienst zouden willen betalen (bijvoorbeeld 50.000 euro per jaar). Dit is je SOM, ofwel de markt die je op dit moment kan benaderen.

Welke groeikeuze maak je daarna? Breid je bijvoorbeeld uit naar andere markten, of ontwikkel je nieuwe producten of features zodat je naar andere soorten bedrijven kan uitbreiden? Zo bereken je je SAM. Doe die oefening nog een keer voor de langere termijn en je komt op je TAM.

Bottom-up is veel realistischer. Hier neem je een potentiële investeerder mee in een verhaal dat start in de realiteit en dat hem vervolgens meeneemt langs de mogelijkheden. En geef je meteen een aanzet voor de verkoopstrategie voor de prospects in je TAM.

Het allerbelangrijkste is dat je voldoende aandacht aan je TAM besteedt.

Hoe draagt een TAM het pitchdeck?

Een TAM-berekening vertelt ons als investeerders hoeveel marktpotentieel er is, maar ook dat je de markt begrijpt en al serieus hebt nagedacht over hoe je die stap voor stap gaat veroveren. Je staat ervan versteld hoe weinig startups die denkoefening doen.

Als je in je marktanalyse aantoont welke aangrenzende markten je ook kan bedienen door een extra product of feature te ontwikkelen, dan is dat de basis voor je roadmap. Of misschien kan je laten zien dat je zonder ontwikkeling een extra marktsegment kan aanspreken. Dan verwerk je dat in de go-to-marketanalyse. Wil je een nieuwe geografie bedienen? Dan is dat de input voor je businessplan en go-to-market: je vertelt waar je een kantoor gaat openen en dat je salesmensen gaat aannemen.

Voor een investeerder zijn deze duidelijke keuzes die een bedrijf maakt - op basis van een goed begrip van de markt - essentieel.

Hoe groot moet je TAM zijn om venture capital op te halen?

Een markt mag best relatief klein zijn indien je daar veel waarde uit kan halen. Andersom betekent een grote markt niet automatisch dat een startup daar veel waarde uit kan onttrekken. Waar je ook rekening mee moet houden is het aantal klanten. Recent zagen we een startup die de deelstaten van Duitsland als enige directe klantenkring kon aanspreken. De markt was werkelijk gigantisch, maar met slechts 16 potentiële klanten, die ook nog eens in nauw contact staan met elkaar, is het risico enorm.

Wij evalueren de markt ook bottom-up: wat is de direct benaderbare markt, en hoeveel tijd en kosten moet het bedrijf maken om een grote markt aan te kunnen spreken? Dat uiteindelijke doel moet wel groot genoeg zijn om 'venture like returns' (returns waar onze investeerders naar op zoek zijn) te creëren.

Daar maken we graag de volgende kanttekening bij. Als je TAM kleiner uitvalt, dan kun je nog steeds een heel mooi bedrijf hebben. Alleen zullen wij er niet instappen.

Zo kregen we een bedrijf over de vloer, dat een klantengroep bedient die meer dan 500 miljoen euro omzet vertegenwoordigt, waaronder een aantal grote namen. Dat is een mooie TAM-slide, dachten ze. Helaas was de opbrengst per klant laag en ging daar weinig verandering in komen. Bovendien bedienen ze al zo’n 70% van die markt en draaien ze daar maar 1,7 miljoen omzet mee. Op zich een succesvolle onderneming, maar het heeft niet de potentiële schaal die het voor VC’s aantrekkelijk maakt.

Bestel de Sprout Funding Toolkit

Aan de slag met die TAM!

Je begrijpt ondertussen: die TAM is veel te belangrijk om even snel over te gaan. Om twee redenen: 1) je TAM bepaalt of jij überhaupt een kandidaat bent voor venture capital, en 2) een goede TAM-berekening vergroot je kans op financiering aanzienlijk als je komt pitchen.

Schrijft voor Sprout over startups, investeringsgeld en snelle groeiers.

5 Nederlandse startups die weggegooid plastic te lijf gaan

Van drones en luchtbellen tot fietspaden en grondstof voor 3D-printers: Nederlandse ondernemers die de berg plastic willen verkleinen zien hun kans schoon. Deze vijf horen bij de koplopers. 

1. Waste Shark: autonome ‘haai’ eet het water schoon

Het Nederlandse bedrijf Ranmarine ontwikkelde met de Waste Shark een soort Roomba voor het water. De autonome ‘haai’ werd vorige maand in Dubai voor het eerst (commercieel) te water gelaten, waar hij volgens een lokale nieuwssite voor de nodige ophef zorgde bij badgasten. 

Behalve het filteren van rommel, algen en zeewier kan de water-drone ook de diepte en contouren van een wateroppervlak in kaart brengen en de kwaliteit van het water meten. Botsingen met mensen of andere obstakels worden voorkomen met sensoren. De mechanische haai kan 200 liter aan rommel opslokken, voordat hij weer naar de kant moet, met een uithoudingsvermogen van 16 uur op één batterijlading.

2. Bubble Barrier: luchtbellen houden rivierplastic tegen

Elke minuut stroomt er ongeveer een vrachtwagenlading aan plastic vanuit rivieren naar de zee. Met The Great Bubble Barrier bedachten zeilvriendinnen Anne Marieke Eveleens (29), Francis Zoet (28) en Saskia Studer een luchtbellengordijn dat plastic tegenhoudt voordat het de zee in kan stromen.

Afgelopen september sleepte The Great Bubble Barrier de eerste prijs in de wacht bij de Green Challenge, goed voor een half miljoen euro aan groeikapitaal. Na een eerste pilot in Nederland willen de oprichters hun techniek zo snel mogelijk uitrollen naar Azië, de regio waar zich de acht van de tien meest vervuilende rivieren op aarde bevinden. De eerste contacten zijn er inmiddels gelegd, meldt het bedrijf. 

Lees ook: Winnaar van een half miljoen The Great Bubble Barrier heeft eerste klanten, oprichters zeggen baan op

3. PlasticRoad: fietsen op plastic


PlasticRoad-oprichters Simon Jorritsma en Anne Koudstaal

PlasticRoad maakt geprefabriceerde wegbedekking van gerecycled plastic. Oprichters Simon Jorritsma en Anne Koudstaal openden in september dit jaar in Zwolle hun eerste proefstuk, een fietspad van 30 meter. Die beperkte lengte vertegenwoordigt al het equivalent van 218.000 plastic bekertjes. Deze maand neemt de startup in Giethoorn een tweede stuk weg in gebruik.

Chemicaliën en extreme weersomstandigheden zijn volgens oprichters zijn geen probleem voor de weg. De kunstweg zou drie keer zo lang meegaan als een traditionele asfaltbaan. Door de modulaire opzet kost het aanleggen van de weg 70 procent minder tijd. PlasticRoad strikte VolkerWessels, Wavin en Total als partners. 

4. Reflow: 3D-printen met gerecycled plastic

De Nederlandse startup Reflow verwerkt plastic afval in ontwikkelingslanden tot grondstof (filament) voor 3D-printers. Reflow werkt onder meer in Tanzania en India, waar afvalverwerkers PET-flessen verzamelen. Recyclebedrijven maken het materiaal schoon en snijden het in stukjes, waarna Reflow er filament van maakt. “Op afvalverzamelaars wordt enorm neergekeken, maar door de marges die we hebben met de verkoop van de rollen filament, kunnen we hun situatie verbeteren”, zei oprichter Jasper Middendorp eerder in Trouw

Op den duur moeten er lokaal ook hoogwaardige producen zoals microscopen of schoenen kunnen worden geprint. Dat kan een economie op lokale schaal een flinke boost geven, vermoedt Middendorp.

5. The Ocean Cleanup: drijvend scherm brengt plastic weer aan land

Boyan Slat is met The Ocean Cleanup de ongekroonde koning van de plastic soup-bestrijders. De ondernemer haalde tot nu toe 35 miljoen dollar op om grote drijvende veegarmen te bouwen die plastic afval uit zee verzamelen. Na jaren voorbereiding werd vorige maand de eerste, 600 meter lange installatie te water gelaten in San Francisco. Daarbij werd ‘Systeem 001’ (roepnaam: Wilson) 450 kilometer ver de oceaan in gesleept.

Binnen enkele maanden moet de eerste lading plastic afval arriveren in de haven van San Fransisco, waar het het eerst zal worden geanalyseerd en daarna door recyclagebedrijven wordt verwerkt. Binnen 5 jaar wil Slat de plastic afvalberg in de Stille Oceaan halveren. 

Topje van de plastic-berg

Er nog meer Nederlandse ondernemers die zich op de plasticberg storten, zoals Dave Hakkens (Precious Plastic), Plastic Whale (meubels van grachtenplastic) en Upp (onderdelen voor boulevards, dakterrassen en balkons).

Net als Reflow maakt Van Plestik 3D-printmateriaal van gerecycled plastic. Ioniqa Technologies ontwikkelde een technologie om PET-flessen te ‘upcyclen’. Nieuwkomers kunnen zich sinds dit jaar inschrijven bij de Plastic Free Ocean Accelerator, een groeiprogramma van Impact Hub.

Redacteur Sprout (online). Email: maarten@sprout.nl

Elke ochtend...

X
het belangrijkste ondernemernieuws in jouw mailbox? Gegarandeerd Sprout-stijl!