Crowdfunding: zelf doen of hulp vragen?

De ondernemer die onderzoekt of crowdfunding iets is voor zijn business, zal het duizelen van de crowdfundingplatforms en de experts op het gebied van de alternatieve financiering. Simon Douw zet de do's en don'ts op een rijtje voor het vragen of afwijzen van crowdfundinghulp.

Met de sterke groei van het aantal gecrowdfunde projecten en ondernemingen in Nederland stijgt ook de opkomst van het aantal (al dan niet zelfbenoemde) experts. Dat lijkt behoorlijk op de social mediagoeroes en -'evangelisten' die een paar jaar terug plotseling als paddenstoelen uit de grond schoten. Maar is het überhaupt nodig om jezelf als crowdfunder in spe te laten adviseren of begeleiden?


1. Doe het zelf

Er zijn heel wat succesverhalen te vinden van ondernemers die een campagne prima zelf konden organiseren en invullen. Ze kijken vaak de kunst af bij geslaagde projecten en doen cruisend over de verschillende crowdfundingplatforms ideeën op voor hun videopitch of het type beloning dat ze de crowd in het vooruitzicht stellen. Om van idee tot campagneplan te komen gebruiken ze vervolgens allerlei zinnige tutorials, stappenplannen of het crowdfunding canvas. Door het zelf te doen, hou je gewoon zelf de teugels in handen en hoef je niet te investeren in hulp.

2. Doe het samen

De kracht van crowdfunding zit ‘m in jouw wil en vaardigheid om anderen te betrekken bij je onderneming. Hoe eerder je daarmee begint, hoe beter. In plaats van in je eentje best practices te onderzoeken en een stappenplan te doorlopen, doet een ondernemer er vaak goed aan om dat samen te doen, met werknemers, collega’s, vrienden of familie. Zo voorkom je al wat tunnelvisie, ontstaat in de interactie de creativiteit die nodig is voor een crowdfundingcampagne, bundel je kennis én bouw je al aan het begin van je crowd.

3. Benut een expert

De kunst afkijken, stappenplannen doorlopen en sparren met anderen vinden sommige ondernemers niet voldoende. Ten eerste omdat iedere onderneming anders is: geen enkele voorbeeldcampagne is precies zoals de jouwe. Voor veel ondernemers is het dan nog niet zo makkelijk om de vertaalslag te maken van al die succesvolle en minder succesvolle campagnes naar hun eigen situatie en te weten of hun crowdfundingplan hout snijdt. Vergeet ook niet dat het online bekijken van crowdfundingvoorbeelden je alleen in de etalage van de campagne laat kijken: offline zijn er vaak veel acties en keuzes van de ondernemer gaande die je niet direct ziet. Daarnaast kan het de nodige tijd besparen om professionele hulp in te schakelen: dan word je in rapper tempo door alle verschillende keuzes die je moet maken als je gaat crowdfunden geloodst. Tot slot kan een doorgewinterde crowdfunder je behoeden voor de crowdfundingvalkuilen die op jouw specifieke onderneming van toepassing zijn, en vanuit ervaring kansen zien om je crowd nog beter te mobiliseren.

4. Crowdfunding is een vak

Crowdfunding is de afgelopen jaren een vak geworden, waarin inmiddels heel veel bekend is over wat werkt en wat niet. Een voorbeeld: onbezonnen ondernemers zetten regelmatig zonder voorbereiding hun campagne online en wachten tot de crowd komt investeren, zonder zich te realiseren dat ten eerste: doorgaans jij als ondernemer degene bent die de crowd naar je campagne moet trekken, zeker in het begin; en ten tweede: tegen de tijd dat de ondernemer zich dat realiseert, de campagne al dagen of weken verder is zonder dat er geld binnenkomt. Dit maakt de campagne veel minder interessant voor investeerders (“duurt het zo lang voordat het eerste geld binnen is?”). Ondernemers die zich wat meer in de materie hebben verdiept weten dat crowdfunding communicatie vergt: ze mailen, bellen en versturen volop persberichten op dag één van de campagne, niet wetende dat een groot deel van hun (minder betrokken) netwerk dan wel naar de website komt op dag 1 maar niet geneigd is te investeren, omdat ze zien dat er nog amper geld binnen is. Ze haken af en komen vaak niet meer terug. Allebei deze manieren van starten met een crowdfundingcampagne zijn begrijpelijk, maar kunnen van een op zich kansrijke campagne een mislukking maken.

5. Hoe leer ik zelf crowdfunden?

Om antwoord te krijgen op de vraag of crowdfunding wel écht iets is voor jouw onderneming en hoe je campagne er op hoofdlijnen uit zou moeten zien, kan een workshop in groepsverband je een eind op weg helpen. Workshops worden door heel Nederland georganiseerd, door verschillende partijen. Zo leer je collectief wat crowdfunding nou eigenlijk is, hoe het werkt en wat je er allemaal voor moet doen om de finish te halen. Crowdfunding is immers geen knop waarop je kunt drukken: het is een vaardigheid die je als ondernemer kunt aanleren.

6. Begeleiding

Er zijn heel wat experts die je in de aanloop en tijdens jouw crowdfundingcampagne wel willen begeleiden. Hoe schat je in of zij ook daadwerkelijk van waarde kunnen zijn? Allereerst: de expert die zegt jouw campagne wel tot een succes te gaan maken is geen crowdfundingexpert. Juist bij crowdfunding ligt het succes ook in handen van de ondernemer: de crowd wil jou zien als je een video post, wil updates van jou en verwacht vaak ook dat je – zeker in het begin – je eigen netwerk meeneemt om de campagne een kickstart te geven. Kijk daarnaast kritisch naar ervaring: veel adviseurs zien in de opkomst van crowdfunding een gouden kans en hebben een 'fake it till you make it'-instelling. Check vragen als: hoe lang houdt de expert die je pad kruist zich al met crowdfunding bezig? Welke campagnes heeft deze al succesvol begeleid? Zijn het ook campagnes van ondernemingen die wat lijken op jouw onderneming? En zie je ook referenties van ondernemers, waaruit expliciet blijkt dat de adviseur niet alleen eens heeft gepraat, maar door de ondernemer echt als (mede)verantwoordelijk wordt gezien voor het succes? Zie je de expertise van de begeleider terug in onderzoek of media? En zie je op social media enthousiaste reacties van mensen die zijn geadviseerd? Zo ontdek je snel genoeg of je te maken hebt met een gladde prater of een echte crowdfunder met praktijkervaring.

7. Gijzeling

Een doorgewinterde crowdfunder moet in staat zijn om met jou in een paar uur helder te krijgen of crowdfunding bij jou en je specifieke project of onderneming past, wat je ervan mag verwachten, wat de sterkten en zwakten van crowdfunding voor jouw onderneming zouden zijn en hoe je campagne er op hoofdlijnen uit zou zien (opbouw van je campagne, boodschap, financiële parameters, welk crowdfundingplatform past of doe je het op je eigen website, welke beloning geef je investeerders, etc.). En hij of zij moet dit kunnen delen met je op een manier die voor jou inzichtelijk is. Waak daarom voor adviseurs die je gijzelen door direct een heel traject met je af te spreken. Aan de andere kant, wil je allicht ook op je hoede zijn voor adviseurs die volledig 'vrijblijvend' bij je langskomen om mee te denken zonder up front heldere concrete (prijs)afspraken. Heb je dan te maken met een (veelgevraagde) expert, of met iemand die zelf nog de weg naar het crowdfundingadviseurschap zoekt?


Sprout-expert Simon Douw werkt al vanaf het prille begin aan de opkomst van crowdfunding en adviseert met zijn bureau Douw&Koren instellingen, ministeries en met name ondernemers. Douw&Koren publiceert regelmatig crowdfundingonderzoek, geeft workshops en lezingen en is verantwoordelijk voor verscheidene (inter)nationale crowdfundingcampagnes voor ondernemers.