Belastinginspecteur op bezoek: soort controles van de belastingdienst

Bijna geen enkele ondernemer ontkomt aan een bezoek van de belastingcontroleur of belastinginspecteur. Hoe gaat dat in zijn werk? Tips voor het startersbezoek, bedrijfsbezoek en boekenonderzoek.
Als ondernemer krijg je regelmatig te maken met de belastingdienst. Niet alleen omdat je regelmatig belastingaangifte moet doen, maar ook omdat de belastingdienst aangekondigd of onverwachts de gang van zaken binnen jouw bedrijf mag komen controleren. Je bent verplicht om mee te werken aan dergelijke controles. Zorg dus dat je administratie altijd voldoet aan de eisen die de belastingdienst stelt. Hoe een bezoek of onderzoek van de belastingdienst in zijn werk gaat, lees je hieronder, uitgesplitst per soort onderzoek:

Startersbezoek: belastingcontroleur bij startend bedrijf

Ben je een startende ondernemer? Ga er dan maar vanuit dat de belastinginspecteur binnen een jaar bij je op de stoep staat. Vrijwel altijd gaat hier een telefoontje aan vooraf. Voor een zogenaamd oriënterend bezoek, zoals de belastingdienst het zelf omschrijft. De belastinginspecteur geeft bij het startersbezoek tips en trucs hoe je jouw administratie en boekhouding nog beter kunt inrichten en waar je volgens de belastingdienst aan moet voldoen. Verkijk je echter niet op dit bezoek. Want naast de hulp die ze je aanbieden, wordt bij dit bezoek de basis gelegd voor het vertrouwen of wantrouwen dat ze hebben in de manier waarop jij met je administratie omgaat. Leg dus voor de komst van de belastingcontroleur een goed systeem aan in je administratie en laat zien dat je alles volgens de regels van de belastingdienst doet. Het goed doorstaan van een startersbezoek is zeker geen garantie dat de belastingdienst jouw bedrijf met rust laat. Maar het voorkomt in ieder geval de garantie dat ze regelmatig extra controles bij je komen uitvoeren.

Bedrijfsbezoek: belastinginspecteur controleert administratie

Een bedrijfsbezoek lijkt veelal op een startersbezoek, alleen maakt het voor dit bezoek van de belastingcontroleur niet uit hoe lang jouw bedrijf al bestaat. De randvoorwaarden zijn vaak hetzelfde als voor een startend bedrijf: de inspecteur kondigt zijn bezoek meestal vooraf aan en komt langs om inzicht te krijgen in de wijze waarop jij je administratie beheert. Er hoeft dus geen specifieke aanleiding voor te zijn. Het rapport dat over dit bedrijfsbezoek wordt gemaakt, is vrij in te zien voor jou als ondernemer.

Waarneming ter plaatse: onderzoek naar dagelijkse gang van zaken

De waarneming ter plaatse is een bedrijfsonderzoek dat verder gaat dan een controle van de bedrijfsadministratie. De belastinginspecteur komt kijken naar het hele reilen en zeilen binnen je bedrijf. Naast het doorlichten van de administratie, observeren ze die dag hoeveel (en welk) personeel er bij je werkt, hoeveel klanten langskomen en andere zaken die met de dagelijkse bedrijfsvoering te maken hebben. Vrijwel altijd wordt vooraf gemeld dat er een waarneming ter plaatse gaat plaatsvinden. Wanneer en hoe vaak, laat de belastingdienst echter in het midden. Het rapport dat over deze waarneming ter plaatse wordt gemaakt, is vrij in te zien voor jou als ondernemer.

Boekenonderzoek: controle van een periode of belastingaangifte

Een boekenonderzoek is eigenlijk de enige controle waarbij de belastingdienst specifiek een aangifte of bepaalde periode controleert. Het kan gaan om een bepaalde periode of om bepaalde onderdelen van de administratie en de gedane aangiften. Zoals bij alle onderzoeken en controles het geval is, wordt ook het boekenonderzoek in de meeste gevallen aangekondigd. Het rapport dat over het boekenonderzoek wordt gemaakt, is vrij in te zien voor jou als ondernemer. Twee soorten boekenonderzoeken Het boekenonderzoek is op te delen in twee soorten: het algemeen onderzoek of een deelcontrole.
  • Algemeen boekenonderzoek: In het geval van een algemeen onderzoek wordt de gehele administratie van je bedrijf doorgelicht. Ingediende aangiften, onderzoek bij derden of een klikbrief vormt vaak de aanleiding. Een algeheel boekenonderzoek komt dan ook niet zo heel vaak voor.
  • Deelcontrole: Bij een deelcontrole van het boekenonderzoek kijkt de belastingdienst naar de juiste afdracht van de omzetbelasting of – in de meeste gevallen – de loonbelasting. Bij de controle van de omzetbelasting onderzoekt de belastingcontroleur of de jaarrekening aansluit bij de aangiftes van de omzetbelasting, het nultarief correct is toegepast en worden onder andere je facturen nagekeken. Bij een controle van de loonbelasting wordt de salarisadministratie en andere verwante gegevens omtrent jouw werknemers onderzocht.

Onderzoek naar zakenpartner of leverancier

Het is ook mogelijk dat de belastingdienst bij jouw onderneming een boekenonderzoek of bedrijfsonderzoek doet, waarbij ze (deels) op zoek zijn naar relevante informatie van andere ondernemingen. Bijvoorbeeld om te controleren of de gedane belastingaangifte van een zakenpartner overeenkomt met de gegevens uit jouw administratie. Ook hieraan ben je verplicht je medewerking te verlenen.

Onderzoek van FIOD

Op zich zijn bovenstaande onderzoeken van de belastingdienst niet iets om je direct zorgen over te maken. Het zijn standaardonderzoeken. Pas als de belastinginspecteur het vermoeden heeft dat er is gefraudeerd, zal hij de Fiscale inlichtingen- en Opsporingsdienst (FIOD) inschakelen. Word je als werkgever als verdachte gekenmerkt, dan is het zeer aan te raden om deskundige bijstand te zoeken.

Zie onze website voor meer informatie